Khám Phá Quy Trình Xác Định Danh Tính Liệt Sĩ Qua ADN
Quy Trình Khám Phá Danh Tính Liệt Sĩ Thông Qua ADN
Nhằm mục đích tìm kiếm và xác định danh tính của những liệt sĩ còn thiếu thông tin, chính phủ đã khởi động “Chiến dịch 500 ngày đêm”. Chiến dịch này không những đã thu thập hơn 1.400 hài cốt của liệt sĩ mà còn thu thập hàng chục ngàn mẫu hài cốt và mẫu sinh phẩm từ thân nhân của họ để phục vụ cho việc giám định ADN. Mục tiêu cuối cùng là đưa các anh hùng trở về với danh tính của họ, sau nhiều thập kỷ chờ đợi.
Tuy nhiên, không phải gia đình nào cũng may mắn tìm lại được người thân. Câu chuyện của bà Nguyễn Thị Hà, một người dân ở Đan Phượng, Hà Nội, là một ví dụ điển hình. Bà chia sẻ rằng ông ngoại của bà là một liệt sĩ đã hy sinh trong cuộc kháng chiến chống Pháp năm 1952, và hiện tại, ông được an táng tại Nghĩa trang Liệt sĩ xã Nho Quan, tỉnh Ninh Bình. Hành Trình Cảm Động Của Những Người Phụ Nữ Hà Nội Trong N… Miền Trung Đối Mặt Với Đợt Nắng Nóng Gay Gắt Kéo Dài
Các mẫu hài cốt liệt sĩ được bảo quản tại Viện Pháp y Quốc gia nhằm chờ xét nghiệm ADN. Ảnh: T.H
Gia đình bà đã nộp hồ sơ để lấy mẫu xét nghiệm ADN cho các phần mộ liệt sĩ, bao gồm cả ngôi mộ của ông bà. Đây là một hy vọng lớn trong việc tìm kiếm danh tính chính xác của ông. Tuy nhiên, bà Hà cho biết rằng trong quá trình làm thủ tục, họ được biết rằng chỉ có mẫu ADN từ thân nhân bên dòng ngoại của liệt sĩ là được chấp nhận, trong khi đó, bà không còn ai thuộc thế hệ này ở bên ngoại của ông.
Gia đình hiện còn lại người con gái của liệt sĩ, thế nhưng thông tin mà bà nhận được là mẫu xét nghiệm từ cô con gái hiện tại vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu bởi hồ sơ chưa đủ điều kiện để tiến hành. Bà Hà trăn trở: “Ông đã hy sinh hơn 70 năm, gia đình cũng đã chờ đợi rất lâu để xác định chính xác phần mộ của ông”.
Giải thích về vấn đề này, ThS Chu Thị Thủy từ Viện Pháp y Quốc gia cho biết rằng nhiều mẫu hài cốt liệt sĩ đã tồn tại lâu dài, nên chất lượng mẫu giảm đi nhiều, chỉ có thể thực hiện giám định ADN ty thể (mtDNA) để xác định mối quan hệ huyết thống theo dòng mẹ.
Để tiến hành đối chiếu mẫu hài cốt liệt sĩ, gia đình cần có thân nhân phù hợp thuộc dòng mẹ. Nếu không còn thân nhân bên dòng mẹ, việc xác định danh tính bằng ADN sẽ trở nên khó khăn. Trong khi đó, phương pháp giám định ADN nhân có thể xác định quan hệ huyết thống trực hệ nhưng lại yêu cầu chất lượng ADN từ mẫu hài cốt phải đạt tiêu chuẩn nhất định.
Tuy nhiên, với những mẫu hài cốt lâu ngày, chất lượng ADN không nhất thiết phải đủ tốt để thực hiện xét nghiệm. Vì vậy, nếu không còn đủ thân nhân để đối chiếu theo dòng mẹ, việc xác định danh tính có thể gặp nhiều trở ngại.
Đối diện với thực trạng này, bà Nguyễn Thị Hà đã kiến nghị các cơ quan chức năng xem xét và tạo điều kiện cho con gái của liệt sĩ được tiến hành xét nghiệm ADN một cách sớm nhất, vì gia đình luôn khao khát tìm lại danh tính thật của người đã hy sinh vì Tổ quốc.
Ý Nghĩa Của Việc Xác Định Danh Tính Liệt Sĩ Qua ADN
Cho đến nay, việc xác định danh tính liệt sĩ qua ADN đang được triển khai bằng nhiều phương pháp khác nhau. Phân tích ADN không chỉ đơn thuần chỉ ra mối quan hệ huyết thống mà còn là cầu nối tâm linh để đưa các anh hùng trở về với tên tuổi của mình.
Tại các phòng xét nghiệm, công nghệ hiện đại cho phép sử dụng ADN nhân (autosomal DNA), ADN ty thể (mitochondrial DNA – mtDNA) hoặc ADN nhiễm sắc thể Y (Y-STR). Việc lựa chọn phương pháp giám định phụ thuộc vào tình trạng của hài cốt và mức độ phân hủy của ADN.
Về ADN ty thể, đây là loại ADN chỉ truyền từ mẹ sang con và duy trì qua các thế hệ. Điều này khiến nó trở thành một công cụ hữu ích trong việc xác định mối quan hệ huyết thống khi không còn mẫu ADN nhân đầy đủ. Ví dụ, nếu người cần xác định danh tính là một người đàn ông, cả người đó và em gái ruột của họ sẽ mang ADN ty thể từ mẹ, cho phép xác định mối quan hệ khi cần thiết.
Các phòng xét nghiệm có thể yêu cầu lấy mẫu từ người cháu gọi bằng cậu hay dì thay vì con ruột, để đảm bảo tính chính xác trong kết quả xét nghiệm. Điều này chỉ ra rằng việc lựa chọn mẫu xét nghiệm không phải là quyết định ngẫu nhiên mà là một quy trình khoa học.
Vì vậy, với những khó khăn trong việc xác định danh tính liệt sĩ đã quá lâu qua các mẫu hài cốt, chiến dịch xác định danh tính qua ADN sẽ góp phần quan trọng trong việc đưa danh tính của các liệt sĩ trở về với dân tộc.
Mới đây, một số tỉnh như Hà Tĩnh đã hoàn tất việc lấy mẫu ADN cho hàng trăm ngôi mộ liệt sĩ trong những nỗ lực nhằm quy tập và xác định danh tính cho khoảng 7.000 hài cốt liệt sĩ còn lại. Sự Cố Giao Thông Nghiêm Trọng Tại Hải Phòng đã thể hiện rõ những nỗ lực của Chính phủ và các cơ quan chức năng trong việc bảo vệ các giá trị lịch sử.
Huế bàn giao mẫu hài cốt liệt sĩ phục vụ giám định ADN
Lưu ý: Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán, thăm khám và điều trị y khoa chuyên nghiệp. Vui lòng tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia y tế trước khi áp dụng.
