Chiến Lược Mới Của Mỹ Để Tăng Cường Hệ Thống Phòng Không THAAD

Một thay đổi đáng chú ý trong chiến lược phòng không của Mỹ đã xuất hiện, cho thấy sự chú trọng đối với khả năng di chuyển và phân tán của các cảm biến. Điều này đã được tích hợp từ lâu trong các hệ thống phòng không cơ động nổi tiếng như S-300 và S-400 của Nga.

Trong thời gian gần đây, các radar phòng không và tên lửa của Mỹ và đồng minh đã liên tục trở thành mục tiêu. Sự mất mát của các cảm biến này đã làm suy yếu khả năng nhận diện tình hình không phận, tạo điều kiện cho các tên lửa đạn đạo và UAV của Iran gia tăng sức ép.

Điều thú vị ở đây là trong kế hoạch phát triển mới, radar không nhất thiết phải được đặt ở vị trí gần bệ phóng tên lửa. Thay vào đó, các cảm biến di động có thể hoạt động như các nút độc lập trong một mạng lưới lớn, giúp phát hiện mục tiêu và truyền dữ liệu cho các bệ phóng hoặc cảm biến khác để tiến hành xử lý và tấn công.

Sự tổ chức này phù hợp với cấu trúc của Hệ thống Chỉ huy Tác chiến Phòng không và Tên lửa Tích hợp (IBCS) của Mỹ, được thiết kế để liên kết nhiều loại cảm biến và vũ khí, giúp các đội tên lửa không cần phải phụ thuộc vào một radar riêng lẻ. Nhờ vậy, radar có thể được kết hợp thành một mạng lưới đồng bộ, bao gồm radar phòng không tầm ngắn, radar giám sát tầm xa, và thậm chí là các cảm biến không gian.

Những Khiếm Khuyết Của Mạng Lưới Radar Mỹ Được Phơi Bày

Trong tuần đầu tiên của giao tranh, lực lượng Iran được cho là đã tiêu hủy hơn 3 tỷ USD các hệ thống radar. Danh sách thiệt hại bao gồm radar AN/TPS-59 trị giá khoảng 70 triệu USD, radar AN/FPS-132, cùng hai radar di động AN/TPY-2 thuộc hệ thống phòng thủ THAAD, mỗi hệ thống có giá trị hơn 1 tỷ USD.

Các radar AN/TPY-2 bị mất mát thực sự gây chú ý bởi chúng là phần thiết yếu trong mạng lưới THAAD. Do đó, việc phát triển phiên bản thay thế di động cho AN/TPY-2 đang được đẩy nhanh nhằm giảm thiểu nguy cơ cho các radar có giá trị cao này.

Sau khi hàng loạt radar trên mặt đất bị tiêu diệt, lực lượng Mỹ và Israel phải chuyển sang dựa vào các cảm biến trên tàu và radar AN/TPY-2 tại Thổ Nhĩ Kỳ. Theo các báo cáo từ Israel, hệ thống phòng thủ tên lửa gặp rất nhiều khó khăn khi đối mặt với các cuộc tấn công của Iran, trong đó việc mất radar phòng thủ được coi là nguyên nhân chủ yếu.

Mỹ Đang Điều Chỉnh Chiến Thuật Phòng Không Theo Mô Hình Của Nga

Các nỗ lực của Mỹ trong việc phát triển radar di động chỉ là một phần trong xu hướng điều chỉnh học thuyết phòng không sau những trải nghiệm chiến đấu gần đây. Điều nổi bật là sự chuyển mình từ mô hình các khẩu đội độc lập sang một mạng lưới, nơi mà cảm biến, trung tâm chỉ huy và bệ phóng có thể được phân tán nhưng vẫn chia sẻ dữ liệu hiệu quả.

Đặc điểm này cũng đã được Nga áp dụng từ lâu trong các hệ thống S-300 và S-400. Các hệ thống này được thiết kế với radar, phần chỉ huy và bệ phóng trên các phương tiện cơ động, cho phép tổ hợp nhanh chóng thay đổi vị trí mà không bị ràng buộc vào một trận địa cố định.

Đối với Mỹ, mô hình mới này mang lại lợi ích của việc phân tán rủi ro. Nếu radar bị phát hiện và tấn công, các bệ phóng ở vị trí khác vẫn có thể hoạt động nhờ dữ liệu từ những cảm biến còn sống sót. Ngược lại, radar cũng có thể được triển khai ở vị trí thuận lợi mà không cần phải đặt gần tên lửa đánh chặn.

Sự Cải Tiến Trong Hệ Thống Patriot

Kỹ thuật của Mỹ không chỉ dừng lại ở radar mà còn mở rộng đến khả năng tác chiến của hệ thống Patriot. Vào tháng 12 vừa qua, Lục quân Mỹ đã thông báo một biến thể mới của hệ thống MIM-104 Patriot với khả năng tấn công những mục tiêu không nằm ngay phía trước bệ phóng.

Khả năng này sẽ giải quyết hạn chế lâu dài của Patriot, vốn khó khăn khi đối phó với các mục tiêu tấn công từ hướng khác hoặc đã vượt qua vị trí của hệ thống. Để phát triển tính năng này, Mỹ đã phải chế tạo cả bệ phóng và tên lửa mới, giúp hệ thống có khả năng tấn công những mối đe dọa từ phía sau, bao gồm tên lửa đạn đạo và tên lửa hành trình.

Những điều chỉnh này cho thấy Mỹ đang nỗ lực thích ứng với một thực tế mới trong hoạt động phòng không: không chỉ tên lửa đánh chặn mà cả mạng lưới cảm biến và khả năng sống sót của chúng đều quyết định hiệu quả của toàn bộ hệ thống.

Ukraine hợp tác với Mỹ nâng cấp S-300 để ‘giải cơn khát’ Patriot

SKĐS – Ukraine và Mỹ đang hợp tác hiện đại hóa các tên lửa cũ dành cho hệ thống phòng không S-300 hoặc phát triển một biến thể mới có năng lực được cải thiện.