Biện Pháp Ứng Phó Với Sốt Rét Từ Các Ca Bệnh Ngoại Lai Tại TPHCM

Những diễn biến của dịch sốt rét tại miền Nam đã gợi mở nhiều lo ngại về sự xuất hiện của các ca bệnh ngoại lai. Gần đây, một nam giới 30 tuổi, từng làm việc tại Nigeria, đã mắc sốt rét ác tính tại TPHCM và được cứu sống nhờ sự can thiệp kịp thời. Vấn đề đặt ra là nguồn thuốc Artesunate tại khu vực phía Nam đã cạn kiệt, khiến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TPHCM phải nhờ đến Bệnh viện Bạch Mai để cứu chữa cho bệnh nhân.

Bệnh nhân trở về Việt Nam tháng 7/2026 và chỉ phát hiện triệu chứng sốt, lạnh run khi đã về nước khoảng ba ngày. Xét nghiệm tại cơ sở y tế cho thấy có ký sinh trùng sốt rét trong máu. Sau khi được chuyển đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TPHCM, bệnh nhân đã được điều trị tích cực và ổn định hơn nhờ nguồn thuốc được vận chuyển khẩn trương từ Hà Nội. Giảm Tỷ Số Giới Tính Khi Sinh: Mục Tiêu Đến Năm 2035 Của… Nâng Cao Khả Năng Ứng Phó Dịch Bệnh Qua Y Tế Dự Phòng

Sự việc này không chỉ nhấn mạnh khó khăn trong việc duy trì nguồn thuốc điều trị sốt rét mà còn phản ánh một thực tế đáng lo ngại: Khi số ca bệnh giảm, công tác phòng chống lại trở nên gian nan hơn.

TPHCM đã được công nhận là thành phố loại trừ sốt rét, tuy nhiên, việc tiếp nhận các ca bệnh ngoại lai từ những nước có dịch bệnh vẫn diễn ra. Điều này có thể gây ra những rủi ro không thể lường trước nếu không được xử lý kịp thời.

Theo số liệu từ Viện Sốt rét – Ký sinh trùng – Côn trùng TPHCM, tính đến ngày 10/8/2026, miền Nam ghi nhận 17 trường hợp sốt rét, trong đó 9 ca là sốt rét ác tính và 1 trường hợp tử vong. Thú vị thay, tất cả các ca này đều là ngoại lai, chủ yếu từ châu Phi trở về, với 14 ca tại TPHCM.

Các chuyên gia đã chỉ ra rằng việc đánh giá thấp nguy cơ từ số lượng ca bệnh thấp có thể dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng. Sự chuyển giao bệnh từ những người về từ vùng dịch tễ có thể dễ dàng xảy ra nếu không có những biện pháp phòng ngừa hiệu quả.

Việt Nam đang hướng tới mục tiêu loại trừ sốt rét vào năm 2030, nhưng điều này chỉ khả thi nếu hệ thống y tế có thể phát hiện sớm và xử lý kịp thời các ca bệnh ngoại lai. Người dân trở về từ những vùng có dịch cũng cần phải được hướng dẫn cẩn thận để giảm thiểu nguy cơ lây lan.

Các bác sĩ nhấn mạnh rằng những cá nhân đã từng sống hoặc làm việc tại những vùng có dịch tễ cao, đặc biệt là châu Phi, cần phải được giám sát chặt chẽ. Chỉ một cơn sốt nhẹ thôi cũng cần được theo dõi kỹ càng, vì đây có thể là dấu hiệu của sốt rét.

Trong kế hoạch phòng chống sốt rét giai đoạn 2026-2030, ngành y tế yêu cầu duy trì khả năng phản ứng nhanh chóng trước các ca bệnh, và quản lý chặt chẽ các trường hợp để không xảy ra sốt rét ác tính và nguy cơ lây lan.

Ngành y tế phải phối hợp với các tổ chức và cơ quan quản lý để đảm bảo thông tin được truyền đạt đúng cách đến người lao động trở về từ các quốc gia có dịch bệnh. Các biện pháp phòng ngừa cá nhân như ngủ màn, sử dụng màn tẩm hóa chất cũng vẫn rất cần thiết cho nhóm người làm việc ở những khu vực có nguy cơ cao.

Bên cạnh đó, mặc dù có ít ca bệnh, điều này không có nghĩa là có thể giảm thiểu nguồn thuốc điều trị. Việt Nam cần phải duy trì một nguồn thuốc vừa đủ để đáp ứng nhu cầu khẩn cấp.

Trường hợp chuyển thuốc khẩn cấp từ Hà Nội đến TPHCM đã đặt ra một yêu cầu quan trọng về việc duy trì khả năng điều trị. Các bác sĩ đã nhấn mạnh rằng việc giữ vững cơ chế dự trữ thuốc là cần thiết để đảm bảo không có sự thiếu hụt trong điều trị sốt rét.

Trong vòng 5 năm tới, sự quan tâm trong việc giám sát, chẩn đoán và điều trị sốt rét cần được duy trì vững chắc. Mỗi ca bệnh dù là một ca nhỏ cũng phải được phát hiện sớm và điều trị kịp thời để đảm bảo sức khỏe cộng đồng.

Để hướng tới một Việt Nam không còn sốt rét, cần có sự phối hợp đồng bộ từ chính quyền đến người dân, đảm bảo mọi người đều nhận thức rõ về bệnh và thực hiện các biện pháp phòng bệnh thích hợp.

Ngoài ra, việc hỗ trợ vào giai đoạn 2026-2030 cũng là một yếu tố quan trọng, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc duy trì nguồn thuốc và nâng cao nhận thức cộng đồng về nguy cơ tiềm ẩn từ việc trở về từ vùng có dịch.