Bất Cập Sau 14 Năm Tái Định Cư: Thiếu Đất Sản Xuất Và Nước Sinh Hoạt

Hệ Lụy Từ Việc Di Dời Dân Cư

Vào năm 2012, dự án thủy điện Hủa Na được triển khai, dẫn đến việc hàng trăm hộ dân tại xã Đồng Văn phải chuyển đến nơi ở mới. Khi đó, người dân được khuyến khích rằng cuộc sống tại địa điểm tái định cư sẽ tốt hơn, dẫn đến sự đồng thuận trong việc di dời.

Tuy nhiên, thực tế cuộc sống tại đây không như mong đợi. Mỗi hộ dân được cấp 400 m² đất ở, 200 m² đất ruộng và 2 – 3 ha đất rừng, nhưng không phải ai cũng có thể khai thác hiệu quả những diện tích này, như trường hợp của gia đình anh Lô Văn Kỳ ở bản Piêng Cu. Dù có 2 ha đất rừng, nhưng diện tích này lại không được phép chuyển đổi sang rừng sản xuất, khiến gia đình anh rơi vào cảnh bế tắc.

“Chúng tôi chỉ có thể bảo vệ rừng và nhận tiền khoán, còn lại phải làm công việc tạm bợ khác để trang trải cuộc sống”, anh Kỳ chia sẻ. Việc thu nhập không ổn định khiến gia đình anh phụ thuộc vào mùa vụ tự nhiên, như việc hái măng bán trong mùa măng.

Tình trạng thiếu đất sản xuất cũng không chỉ riêng gia đình anh Kỳ. Nhiều hộ dân sống gần anh, như gia đình bà Vi Thị Viêng, cũng lâm vào cảnh tương tự. Với chỉ 1.000 mét vuông ruộng và 2 ha rừng, họ phải phụ thuộc vào công việc tạm thời để sống qua ngày.

Thêm vào đó, tình trạng hạn hán kéo dài trong mùa hè đã khiến nguồn nước sinh hoạt trở nên khan hiếm. Khi dự án thủy điện Hủa Na được triển khai, hai giếng nước được khoan để cung cấp nước cho dân cư, nhưng sau một thời gian ngắn sử dụng, nhiều giếng đã cạn kiệt. Cùng với đó, nhiều nỗ lực từ chính quyền địa phương trong việc khoan thêm giếng cũng chưa mang lại kết quả khả quan.

Hệ Quả Kéo Dài Và Khó Khăn Giải Quyết

Năm 2012, với tổng cộng 1.362 hộ dân phải di dời, việc đảm bảo đất sản xuất cho những hộ này là một thách thức lớn do quỹ đất eo hẹp. Việc xác định mức bồi thường cũng đã kéo dài nhiều năm do thiếu sự đồng thuận giữa các bên liên quan.

Dù đã có phương án bồi thường được thông qua, nhưng hiện tại vẫn còn 206 hộ chưa được giải quyết quyền lợi. Nhiều hộ dân, như ông Lô Văn Thứ, cho biết phải mất đến 6 năm sau khi chuyển đến nơi ở mới mới được bố trí ruộng, nhưng khoảng cách quá xa khiến họ phải từ chối.

Thực tế, nhiều hộ dân tại xã Tiền Phong vẫn chưa được giao đủ đất nông nghiệp. Chính quyền địa phương thông báo rằng còn 60 hộ dân chưa nhận được đất sản xuất hoặc đất trồng cây lâu năm do quỹ đất không còn đủ. Đặc biệt, nhiều hộ bị vướng vì diện tích rừng tự nhiên chưa thể chuyển đổi.

Theo thông tin từ UBND xã Tiền Phong, việc quy đổi đất sản xuất thành tiền để bồi thường hiện nay là không khả thi. Một cuộc họp gần đây giữa lãnh đạo tỉnh Nghệ An đã đưa ra yêu cầu cần phải hoàn thành công tác đối chiếu đất cho các hộ dân, nhưng thực tế vẫn còn nhiều rào cản.

Chủ tịch UBND xã Tiền Phong, bà Lô Thị Nguyệt, cho biết địa phương đã nhiều lần cố gắng thuyết phục các hộ dân nhưng không thành công do khoảng cách xa xôi không đảm bảo hiệu quả sản xuất. Để giải quyết khó khăn này, bà Nguyệt cũng đã đề xuất điều chỉnh Quyết định 2327, cho phép những hộ không thể giao đất được nhận bồi thường bằng tiền để chủ động tìm kiếm sinh kế cho cuộc sống.

Thiếu nước sạch bên lòng hồ thủy điện ở Nghệ An

SKĐS – Hơn 7 năm kể từ ngày thủy điện Chi Khê tích nước, đoạn sông Lam chảy qua xã Châu Khê (tỉnh Nghệ An) biến thành lòng hồ. Thay đổi này khiến hàng trăm hộ dân bản Bãi Gạo rơi vào cảnh thiếu nước sạch, bởi nước hồ nhiễm bẩn đã thấm vào giếng gia đình.