Lộ trình mở rộng BHYT: ai được chi trả khám định kỳ và sàng lọc 7 nhóm ung thư?

Quyết định mở rộng phạm vi chi trả của Quỹ Bảo hiểm Y tế (BHYT) đang được Bộ Y tế đề xuất với mục tiêu đưa dịch vụ khám sức khoẻ định kỳ và tầm soát phát hiện sớm nhiều bệnh hiểm nghèo vào phạm vi thanh toán. Đề xuất này tập trung vào việc lồng ghép sàng lọc và chẩn đoán sớm cho 7 loại ung thư cùng viêm gan B, C, đồng thời quy định lộ trình triển khai theo từng giai đoạn để phù hợp năng lực quỹ.

Nhóm bệnh được đề xuất đưa vào thanh toán BHYT

Theo dự thảo, Quỹ BHYT sẽ mở rộng để chi trả cho hoạt động khám sàng lọc, chẩn đoán sớm đối với bảy bệnh ung thư sau: ung thư cổ tử cung, ung thư vú, ung thư phổi, ung thư tuyến tiền liệt, ung thư đại trực tràng, ung thư dạ dày và ung thư gan; cùng với xét nghiệm, chẩn đoán cho viêm gan B, C.

Thời điểm và các mốc triển khai chính

Bản đề xuất đặt ra một chuỗi thời điểm cụ thể để bắt đầu thanh toán các loại dịch vụ theo lộ trình. Một số mốc quan trọng gồm:

• Từ ngày 01/07/2027: bắt đầu thanh toán chi phí khám sức khoẻ định kỳ cho một số đối tượng tham gia BHYT theo quy định của nghị định; đồng thời lồng ghép xét nghiệm viêm gan B, C trong khám sức khoẻ định kỳ.
• Từ ngày 01/07/2028: triển khai thí điểm thanh toán một số dịch vụ sàng lọc.
• Từ ngày 01/01/2030: mở rộng thanh toán cho sàng lọc ung thư cổ tử cung; cùng thời điểm này tiếp tục triển khai theo lộ trình cho ung thư vú, ung thư phổi, ung thư tuyến tiền liệt và ung thư đại trực tràng, đồng thời có quy định mở rộng cho một số bệnh mạn tính như tăng huyết áp và đái tháo đường theo hướng dẫn của Bộ Y tế.

Ngoài các mốc về ung thư, dự thảo cũng nêu rõ việc thanh toán chi phí điều trị dinh dưỡng cho một số nhóm trẻ em và sơ sinh theo hướng dẫn chuyên môn bắt đầu từ 01/07/2027; việc thanh toán chi phí quản lý bệnh mạn tính và một số dịch vụ phòng bệnh khác sẽ bắt đầu từ 01/01/2028.

Phạm vi chi trả của Quỹ BHYT

Dự thảo làm rõ rằng Quỹ BHYT có thể chi trả cho nhiều khoản liên quan tới sàng lọc và chẩn đoán sớm trong phạm vi quyền lợi của người tham gia, bao gồm:

• Chi phí khám chuyên khoa và thực hiện dịch vụ kỹ thuật cận lâm sàng;
• Chi phí thuốc, thiết bị y tế, máu, vật tư, dụng cụ, hóa chất và các chi phí khác dùng trực tiếp cho khám sàng lọc, chẩn đoán, điều trị và điều trị dự phòng;
• Chi trả theo tỷ lệ, mức và điều kiện được quy định trong pháp luật về BHYT và phù hợp với khả năng cân đối của Quỹ.

Đồng thời, Bộ Y tế kiến nghị Bộ trưởng giao quyền quy định các thủ tục chuyên môn liên quan đến khám sàng lọc, khám sức khoẻ định kỳ, điều trị dinh dưỡng, quản lý bệnh mạn tính và các dịch vụ phòng bệnh khác. Danh mục, tỷ lệ, mức và điều kiện thanh toán thuốc, trang thiết bị và dịch vụ kỹ thuật cũng sẽ được quy định cụ thể theo các văn bản hướng dẫn.

Vai trò ngân sách nhà nước khi Quỹ BHYT chưa cân đối

Dự thảo nêu phương án hỗ trợ bằng ngân sách nhà nước trong trường hợp Quỹ BHYT chưa đủ khả năng chi trả theo lộ trình. Cụ thể, Bộ Tài chính sẽ phối hợp với Bộ Y tế báo cáo Chính phủ để cấp bổ sung từ nguồn ngân sách vào Quỹ BHYT nhằm đảm bảo triển khai các hoạt động khám sức khoẻ định kỳ và sàng lọc theo quy định.

Những khoản ngân sách nhà nước dành cho khám sức khoẻ định kỳ, khám sàng lọc miễn phí sẽ được gửi vào Quỹ BHYT để chi cho những đối tượng thuộc phạm vi chi trả của ngân sách; nguồn này được hoạch toán riêng so với nguồn Quỹ BHYT để minh bạch trong quản lý tài chính.

Bộ Y tế đề xuất tăng mức hưởng BHYT và mở rộng chi trả sàng lọc sớm 7 bệnh ung thư

SKĐS – Bộ Y tế đề xuất tăng mức hưởng BHYT cho một số nhóm ưu tiên; mở rộng khám sàng lọc, chẩn đoán sớm 7 nhóm bệnh ung thư.

Ý nghĩa thực tiễn dành cho người tham gia BHYT

Việc mở rộng chi trả nếu được phê duyệt sẽ giảm gánh nặng chi phí cho người bệnh khi cần thực hiện các xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh và thủ thuật sàng lọc nhằm phát hiện sớm ung thư hoặc viêm gan. Điều này giúp tăng khả năng tiếp cận dịch vụ sàng lọc, đặc biệt đối với nhóm ưu tiên theo quy định.

Ngoài lợi ích từ mặt chi phí, người dân cần lưu ý theo dõi danh mục dịch vụ và điều kiện thanh toán được công bố chính thức để biết rõ quyền lợi từng nhóm đối tượng. Trường hợp gặp khó khăn liên quan đến việc doanh nghiệp không thực hiện đầy đủ nghĩa vụ về BHYT, người lao động có thể tham khảo hướng dẫn bảo vệ quyền lợi tại quyền lợi người lao động BHYT để biết các bước nên thực hiện.

Những điểm cần chuẩn bị trước khi đi sàng lọc

Để buổi khám sàng lọc đạt hiệu quả, người đi khám nên nắm một số lưu ý hành chính và y tế: mang theo thẻ BHYT, giấy tờ tùy thân, và nếu có bệnh sử liên quan đến viêm gan hoặc bệnh mạn tính thì chuẩn bị hồ sơ khám trước đó. Người có vấn đề về dinh dưỡng hoặc dị ứng thực phẩm nên thông báo với cơ sở y tế để được tư vấn chế độ ăn hoặc test phù hợp; những người quan tâm tới vấn đề dị ứng và không dung nạp thực phẩm có thể tham khảo nội dung về Không dung nạp trứng: nhận biết, xử lý trước khi đến khám nếu nghi ngờ triệu chứng liên quan.

Bên cạnh đó, mô hình đưa dịch vụ sàng lọc về trạm y tế xã như những sáng kiến tại một số địa phương sẽ giúp giảm khoảng cách tiếp cận cho dân cư vùng nông thôn, từ đó tăng tỉ lệ phát hiện sớm; người dân quan tâm đến cách thức triển khai mô hình địa phương có thể tham khảo trường hợp thực tế qua bài viết về Sàng lọc ung thư tại trạm y tế.

Ai là đối tượng ưu tiên trong lộ trình này?

Dự thảo đề xuất xác định nhóm ưu tiên căn cứ vào mức đóng, đối tượng tham gia BHYT và khả năng cân đối quỹ. Những nhóm này sẽ được quy định chi tiết trong các văn bản hướng dẫn kèm theo, nhằm đảm bảo nguồn lực được phân bổ hợp lý trong giai đoạn đầu thực hiện.

Những câu hỏi người dân thường quan tâm

Nhiều người đặt câu hỏi về mức chi trả cụ thể, điều kiện hưởng, và danh mục dịch vụ sẽ được thanh toán. Dự thảo nêu rõ rằng các nội dung này sẽ được Bộ Y tế quy định chi tiết, bao gồm quy trình chuyên môn, danh mục thuốc, tỷ lệ và điều kiện thanh toán, căn cứ theo Điều 21 của Luật BHYT.

Kết luận và điều người đọc nên ghi nhớ

Đề xuất mở rộng chi trả của Quỹ BHYT hướng tới mục tiêu phát hiện bệnh sớm và giảm gánh nặng tài chính khi người dân cần tiếp cận dịch vụ y tế chuyên sâu. Tuy nhiên, hiệu quả thực tế phụ thuộc vào việc ban hành các hướng dẫn chi tiết, năng lực tài chính của Quỹ và sự bổ sung kịp thời từ ngân sách nhà nước khi cần.

Nếu bạn là người tham gia BHYT, nên theo dõi thông tin chính thức từ Bộ Y tế và cơ quan BHXH để biết nhóm đối tượng, danh mục dịch vụ được thanh toán, cũng như thời điểm áp dụng từng mốc lộ trình. Trong trường hợp phát sinh vấn đề về quyền lợi liên quan đến đóng BHYT, tài liệu hướng dẫn dành cho người lao động có thể cung cấp các bước bảo vệ quyền lợi một cách cụ thể.